Aula / Atrium

GRADSKA VIJEĆNICA SARAJEVO

Građevina koja dominira Sarajevom i koja je vremenom postala simbol grada je Gradska Vijećnica.

Sagrađena je 1896. godine kao najveličanstvenija građevina austrougarske monarhije. Inspirisana islamskom umjetnošću sjeverne Afrike i Španije sagrađena je u pseudo-maurskom stilu. Za ovaj stil zaslužan je njen projektant, čuveni Karl Paržik. Paržik je zamislio građevinu trougaone osnove sa centralnom staklenom kupolom. Ovaj oblik objekta diktirao je oblik parcele za gradnju. Ugaone kule su također trebale biti završene sa zaobljenim kupolama, međutim vlasti nisu bile zadovoljne nekim od ponuđenih rješenja pa su od Paržika tražili izmjene. Nakon što je on odbio izmjene projekta, vlasti su izgradnju Vijećnice povjerili arhitekti Alexandru Witteku koji je dva puta išao u Kairo po ideje. Uzor mu je bila džamija i medresa Hasana II u ovom egipatskom gradu. Urbana legenda kaže da ga je ovaj projekat koštao života. Zbog primjedbi da u glavnoj auli zgrade nema dovoljno svjetla, umno je obolio i izvršio samoubistvo, pa je Vijećnicu završio treći arhitekt, Ćiril Iveković.

Vijećnica je po izgradnji služila kao zgrada gradske uprave i administracije. Nakon Drugog svjetskog postaje Nacionalna i univerzitetska biblioteka BiH. Od tada je ona sinonim kulture i duhovnosti.

Tokom opsade Sarajeva, u noći između 25. i 26. augusta 1992. godine sa položaja bosanskih Srba Vijećnica je granatirana i zapaljena. Babarska namjera da se potpuno uništi kultura jednog naroda nije uspjela jer su glavni eksponati sačuvani a građevina je vjerodostojno rekonstruisana. Vandalski napadi samo su doprinijeli njenoj slavi tako da je postala simbol neuništivosti Sarajeva.

Obnova Gradske Vijećnice je trajala od 1996. do 2014. godine i urađena je po originalnoj dokumentaciji. Svečano je ponovo otvorena 9. maja na Dan Evrope i Dan pobjede nad fašizmom.

AULA

Aula, koja predstavlja centralni prostor u Vijećnici, smještena je u središnjem dijelu zgrade. Izvedena je u formi pravilnog šestougoanika, čiji osnovni unutrašnji plašt nose kameni stubovi i lukovi. Konstrukcija aule u svojoj ukupnoj visini proteže se kroz dvije etaže prihvatajući konstrukciju tavana galerije i glavne kupole. Prostor galerije iznad aule povezan je sa osnovnom konstrukcijom lukovima i kupolama napravljenim od opeke. Kamen kao osnovni materijal, korišten je kao konstruktivni, ali i kao dekorativni element. Ukupno je korišteno 10 vrsta kamena, različitog estetskog i vizuelnog izgleda.

Aula je bogato ukrašena reljefnim ornamentima u gipsanoj štukaturi, koja se preko željeznih konzola spaja sa konstrukcijom vitraža. Stakleni vitraž koji oduzima dah, ima prečnik od 11,5m a izveden je od čelične konstrukcije na kojoj je složeno čak 829 komada ručno ukrašenog stakla u boji. Vitraž, prostor tavana i galerija predstavljaju najimpresivniji dekorativni element samog prostora aule. Iznad vitraža nalazi se kupola od armiranonog stakla koja služi kao zaštita vitraža a ujedno predstavlja i glavni izvor prirodne svjetlosti u auli.

Danas se ovaj reprezentativni prostor uglavnom koristi za organizaciju izložbi, koncerata, prijema te drugih svečanih prilika. Na ovom mjestu je 2014. godine nastupila čuvena Bečka filharmonija povodom obilježavanja stogodišnjice Sarajevskog atentata i početka Prvog svjetskog rata. Još tokom procesa obnove zgrade, aula je bila domaćin mnogim renomiranim kulturnim događajima.